Yiyecek

Nazilli Rakısı

Bir zamanlar Nazilli rakısı olduğunu öğrendim.

Reklamlar
Categories: Ekonomi, Yiyecek | Etiketler: , , , | Yorum bırakın

Kahvenin Hatırı

Kahvenin yanında su verilmesinin nedenini öğrendim. Kahveden önce suyu içersen karnının aç olduğu anlamına gelirmiş ve ev sahibi sofrayı hazırlarmış. Suyu kahveden sonra içersen de “tokum, bir fincan kahveyle biraz laflayıp gideceğim” demek oluyormuşmuş… Eskiden tabii… Kibar zamanlarda… Düşünceli zamanlarda… Komşusunun hâlini kendinden çok önemseyen insanların zamanında… Bu bilgiyi bana kahvesini içerken aktaran canım arkadaşım Gülçin kadar hatır bilir zamanlarda… 

Internette farklı aktarımlar da var, tıbbi açıklamalar da var. Osmanlı’nın tıbbi açıklamayla iş yaptığını sanamıyorum bu konuda ama tabii ki boğaz temizlemeyle ya da böbrek rahatlatmayla ilintisi olabilir. Benim kahveden önce su içtiğim çok olur. Birincisi, gerçekten hafif aç hissediyorsam su bastırdığı yani rahatlattığı için içerim, ikincisi boğazımı hazırlayıp kahveden keyif almak için. Bir kahve yapayım o zaman ben…

Categories: Kültür, Sağlık, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , | 6 Yorum

Zimbit

Zimbit denen bir bitki olduğunu öğrendim.

TDK açıklaması: “Sarı çiçekli, yapışkan yapraklı, genellikle deniz kıyılarında biten, kötü kokulu bir ot”.

Komşumun açıklaması: “Dokunma, çok pis kokar bu. Yapışkanlı bitki olduğu için frenk yemişinin dikenlerini temizleriz biz bununla. Bak böyle.” 

Ve bir tabak temizlenmiş, soyulmuş dikenli incir getirir. Sağolsun. Yoksa biz bahçede fışkıran meyvelere bu Ağustos da uzaktan bakmakla yetinirdik.

Sanırım bitkinin daha bilinen ismi andız otu. Dikenli incir, Hint inciri, Frenk inciri, Frenk yemişi ya da Kaktüs meyvesi olarak bilinen bal gibi tatlı meyvelerin gayet sakat bir dikenli kabuğu olduğu için Antalya yöre insanı ellerine eldiven giyip bu otu meyvenin kabuğunda gezdirerek dikenlerini temizlerlermiş önce.

Doğa sen ne güzelsin! Antalya komşulukları, siz ne farklısınız!

Categories: Antalya, Doğa, Kültür, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 2 Yorum

Sabırlık

Resimdeki bitkiye ‘sabırlık’ dendiğini öğrendim.

Categories: Doğa, Edebiyat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , | 7 Yorum

Maraş Cipsi

‘Maraş cipsi’ denen bir atıştırmalık olduğunu, tarhanadan yapıldığını ve çerez gibi yemek istenmezse çorbaya da dönüştürülebildiğini öğrendim. Yani kıtır kıtır tarhana çorbası yiyorsunuz gibi bir şey anladığım kadarıyla 🙂

Categories: Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , | 4 Yorum

İşe Erken Gitsen Ölür müsün?

Jack Daniel’ın işe erken gittiği için öldüğünü öğrendim. Şöyle ki; Bay Daniel işe bir gün herkesten önce gidiyor, kargalardan bile önce ki biraz iş bitirsin kimse yokken. Ve fakat alması gereken evrak kasada. Bay Daniel öyle yapıyor böyle yapıyor, şifresini anımsayamadığı kasayı açamıyor ve sinirden küplere binerekten kasaya haşmetli bir tekme savuruyor. Kasa açılmıyor muhtemelen ama Jack Daniel’ın parmağı kırılıyor. Bu bölgede oluşan enfeksiyon zamanla yayılıyor, kan dolaşımını etkiliyor ve bacak ampute ediliyor. Fakat kangren yayılması önlenemiyor ve Sevgili Jack işe erken gittiği günden 5-6 yıl sonra (1911) kan zehirlenmesinden (sepsis) ölüyor.

Olayın yaşandığı yörenin halkı bu öyküden yola çıkarak bir söz geliştirmişler: İşe asla erken gitme! (Belki de gece yuvarlanan Jackler yüzünden işe hep geç kalanların ahı tutmuştur.)

Tennessee’de Jack Daniel Distillery turu yapanlar adam öldüren kasayı da görebiliyormuş. Kasa da kasa ama yani…

Categories: Mekan, Sağlık, Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , | 1 Yorum

Renkli Dünyamız 2

Siyah pirinç olduğunu öğrendim.

Categories: Yiyecek | Etiketler: , , , , | Yorum bırakın

Keşkül

‘Keşkül’ kelimesinin Farsçadan geldiğini ve kâse demek olduğunu öğrendim. Ama her türlü kâse değil. TDK’da verilen tanımı şöyle: “Gezici bazı dervişlerin ve dilencilerin ellerinde tuttukları, Hindistan cevizi kabuğundan, metalden veya abanozdan yapılmış dilenci çanağı.”

Keşkül dediğimiz tatlının adı da ‘keşkül-i fukara’ imiş. Fukara, fakir sözcüğünün çoğuludur. Eskiden, el açmak söz konusu olmasın diye, yardım almak isteyenler koluna keşkül asıp dolaşarak halkın verdiklerini toplarmış. Derler ki, fakirlere dağıtılan tatlı da bu yüzden bu ismi almış.

Farsça keş, ‘çeken’ anlamına gelirmiş. Keşide ve keşmekeş sözcükleri de aynı köktenmiş.

Categories: Antalya, Dil, Ekonomi, Giyim, Kültür, Tarih, Yiyecek, İnanç | Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , | 2 Yorum

Mucize Diyet

Dilber Ay’ın ondokuz kilo verdiğini ve bu başarısının sırrının geceleri kalkıp kelle yeme alışkanlığını kesmesi olduğunu öğrendim. Tabii her gece bir ekmek dahil kellenin yanında yediklerini de kesmiş. Hani ben neden bir türlü veremiyorum diye düşünüyorsanız söyleyeyim dedim.

Kaynak: Duymayan Kalmasın, 12 Mayıs 2017

 [İbrahim Aksoy]

Categories: Kültür, Müzik, Sağlık, TV, Yiyecek | Etiketler: , , , , , | Yorum bırakın

Renkli Dünyamız

Siyah sarımsak olduğunu öğrendim.

Categories: Yiyecek | Etiketler: , , , | Yorum bırakın

Şeytan İşi Mangal

Et pişirme işini volkan ateşinde gerçekleştiren restoran olduğunu öğrendim. İspanya’ya bağlı Kanarya Adalarından Lanzarote’de bulunan Timanfaya Milli Parkında uyumakta olan volkanik dağın üzerine inşa edilmiş El Diablo Restoran belli ki barbekü işini ucuza getirmiş ve onlarca yıldır jeotermal ısıyla et pişirmekte. [Kaynak: DailyMail]
[Martin Allen]

 

Uzmanlar, en son 1824 yılında patlamış olan Ateş Dağının güvenli olduğunu belirtmiş. Halkı da ateşle yaşamaya alışmış belli ki. Videolardan gördüğüm kadarıyla restoran çalışanları müşteriler için ateşli gösteriler yapmaktan çekinmiyor.

[Isabel García]
 

Categories: Coğrafya, Doğa, Mekan, Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , | Yorum bırakın

İtalyan Kahvesine Saygı

2018 yılında İtalya’da da Starbucks açılacağını öğrendim. Hem de Milan kent merkezindeki tarihi posta binasında hizmete girecekmiş. Aslında zincirin bugünkü konseptinin temelini yıllar önce yapılan bir Milan gezisi atmış. Yani fikri İtalyan kahve evleri vermiş. Dolayısıyla İtalya’da da bir Starbucks açmanın neden otuz yıldan daha uzun bir zaman sonra anca gerçekleştirileceği sorulmuş yetkililere. Verilen yanıt şu: “İtalyan halkına ve kahve sanatı üzerine şekillenmiş zengin kültürel miraslarına duyduğumuz derin saygıdan.” Türk kahvesine ve kültürüne ve halkına ve mirasına neden duyamamışlardı acaba aynı saygıyı da 2003 yılında pazarımızda yerlerini almışlardı?

Kaynak: NPR The Salt, Lucia Maffei, 28.02.2017

Ayrıca tarihçesine, hangi ülkede ne zaman şube açtıklarına buradan bakabilirsiniz.

Categories: Ülkeler, Ekonomi, Güncel, Kültür, Mekan, Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 2 Yorum

Yeni Tanıştık

Süryani şarabının çok lezzetli olduğunu öğrendim.

Categories: Kültür, Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , | Yorum bırakın

Gözümün Önünde Çoğalıyoruz

Nüfus artışının izlenebildiği bir site öğrendim. Örneğin Türkiye nüfusu sayacı gözünüzün önünde bir bir artıyor: worldometers

Bu slayt gösterisi için JavaScript gerekir.

Ana sayfanın Türkçesine bakarak sadece nüfus değil, birçok konudaki anlık değişimi izleyebilirsiniz yüreğiniz kaldırırsa: worldometers

 

Categories: Doğa, Ekonomi, Sağlık, Teknoloji, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , | Yorum bırakın

Kurt Gibi Yaşamak

Dilimizde ‘sirkede kurt gibi yaşamak’ biçiminde bir söz olduğunu öğrendim. Kendisi bir emek harcamadan başkalarının alınteri üzerinden yaşamını sürdüren kişilerin bu tavrını anlatmakta kullanılıyormuş. TDK sayfasında bulamadım ama halk arasında iyi bilinen bir söz belli ki.

Sirke kurdu 2-3 milimetre kadar bir solucanmış ve sadece sirke değil şarap gibi ekşimenin söz konusu olduğu ortamlarda da bulunabilirmiş.

Categories: Dil, Hayvan, Kültür, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , | 2 Yorum

Karahindiba

Karahindiba denen bitkinin her yerlerde görmeye alışık olduğumuz şu sütlü, sarı çiçekler olduğunu öğrendim. Hatta çocukken tüylerine üflemeyi çok sevmemize rağmen kulağımıza kaçarsa diye de ödümüz kopan o beyaz tüy topu şeklindeki bitki de aynı sarı çiçeğin bir evresiymiş. O tüyler bitkinin tohumlarını taşıdığı için bu kadar rahat çoğalıyormuş. Hatta radika da bu bitkinin Egecesiymiş. Meğersem yiyormuşum bile ben bu güzeli. 

Çok da faydalı bir bitkiymiş, ama o konu için şu yazıya bakabilirsiniz: Doğayı Keşfederken

Categories: Doğa, Sağlık, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , | Yorum bırakın

Topic: Despina

Madam Despina’nın kim olduğunu öğrendim. Dünya güzeli bir dostumun en sevdiği şarkı olduğu için duymuş olduğum Sezen Aksu şarkısında geçermiş ismi. Ancak her dinlediğimizde kurulu bir masada ‘güzel’ olmakla meşgul olduğumuz için anlamazmışım ne dediğini. Bir tek “yine mi güzeliz” kısmını duyardım. Ne bileyim.

Despina Hanım Türkiye’nin ilk kadın meyhane işletmecisiymiş. Hem de herkesin sevdiği iyi bir işletmeciymiş. Ama sağlam da kuralları varmış hani. İstemediği adamı mekanına sokmazmış filan. 1946’da ilk yerini açmış. 2006 yılında öldüğünde mezarına şarap dökülmüş, sevdiği parçalar çalınmış (Hürriyet). Kendisi gitse de halen varlığını sürdüren ve okuduklarımdan anladığım kadarıyla bir kültür mirası denebilecek son meyhanesinde ise vasiyet ettiği üzere dekorasyon dahi değiştirilmiyormuş. Akıllı kadınmış belli ki. Rum usulü pilakisi, yaprak ciğeri, aşçısı, garsonları ve muşamba masa örtüleri hep aynıymış. Gerçi son yıllarda yorum yazan sözlük yazarları pek beğenmemiş mezelerini.

Şarkıda geçen ‘topik’ de bir Rum mezesiymiş meğer. İngilizcede ‘topic’ ‘konu’ anlamına geldiği için -ki çocuklar çok güler öğretmenleri topic deyince- ben onu Sezen’in söz yazmadaki şakacı tavrına vermiştim oysa. Konu mu bitti? Canın sağolsun hesabı… Biliyorum, çok saçma. Zaten şarkının sözlerini de Sezen değil Meral Okay yazmış. Çünkü kendisi de Kurtuluş son duraktaki bu salaş meyhanenin müdavimiymiş.

Öğrettiğin için teşekkür ederim Dünyalı Deli… İstanbul’a gittiğimde nereyi görmek için tutturacağım belli oldu. 🙂

Kur masayı Madam Despina
Kirli beyaz muşamba örtüleri ser
Çek sediri asmanın altına
Yanında bir ince Müzeyyen Abla
Yine mi güzeliz, yine mi Çiçek?
Hamdolsun
Taze mi bitti topik
Canın sağ olsun
Amanın yine mi güzeliz, yine mi çiçek?
Hamdolsun
Altınbaş kadehe yağ gibi dolsun
Gece çok genç arzular şelale
Haber etsek o yare
Gelse Bomonti’den
Şereflendirse bizi
Olsak teyyare

[Futca G]

Categories: Kültür, Müzik, Mekan, Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 4 Yorum

Ja, Ja Ja, Jaja ya da Jajaja

‘Jaja’ sözcüğünün bazı dillerde ‘yumurta’ anlamına geldiğini öğrendim. Hırvatlar, Sırplar, Boşnaklar, Karadağlılar ve hatta Lehler yumurtaya ‘jaja’ diyor (okunuşu ‘yaya’). Argo anlamı da var.

Bildiğiniz gibi ‘ja’ Almancada ‘evet’ anlamına gelir (okunuşu ‘ya’). “Ja ja” biçiminde söylerseniz, “heee, tabii tabii, görürsem söylerim” gibi bir anlamı vardır. Örneğin arkadaşınıza bir şeyi çabuk yapmasını söylüyorsunuz ya da borç istiyorsunuz, “ja ja” diyebilir. Almansa der tabii 🙂

İspanyol dili ülkelerinde ise “jajaja” bizdeki “hahaha” anlamına geliyor ve zaten öyle okunuyor. Yani gülme efekti. Ja’sını istediğiniz kadar uzatabilirsiniz doğal olarak. Bu iki harfe tüm dünyanın bu kadar değer vermesi de komikmiş hani. Jajajajajajaja

Categories: Ülkeler, Dil, Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , , | 2 Yorum

Süt Reçeli

‘Süt reçeli’ denen bir lezzet olduğunu öğrendim. Sadece bir litre süt, bir bardak şeker ve karbonat ile yapılıyor. Yabancıcası da ‘Dulce de Leche’ imiş ve Latin Amerika’ya özgü bir tatmış.

Categories: Kültür, Yiyecek | Etiketler: , , , , | 11 Yorum

Marula Hayır

Yezidilerin (ezidilerin) marul yemediklerini öğrendim.

 

 

 

 

 

 

Yezidiler hakkında daha detaylı bilgi için: MIDER

Categories: Kültür, Seyahat, Yiyecek, İnanç | Etiketler: , , , | Yorum bırakın

Fıstıklara Fıstık

Sırpça, Boşnakça, Hırvatça dillerinde ‘kikiriki’ sözcüğünün ‘yer fıstığı’ anlamına geldiğini öğrendim. Antalya’da kıyafet satan mağaza var bu isimde. Kikirikilere kikirikiiiii!

Categories: Dil, Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , | 3 Yorum

Şu Bizim Fasulye

Karadağ’da, “şu bizim bildiğimiz fasulye” diyerek sipariş ettiğiniz kuru fasulyenin içinden şu bizim bilmediğimiz domuzun çıkabildiğini öğrendim 🙂

Categories: Kültür, Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , | 3 Yorum

Az İç (Ya da Daha Çok)

Karadağ’da markete boş şişe götürmeden ellilik şişe bira alınamadığını öğrendim. 33 cl olanlardan alabiliyorsunuz ama o da hiç hesaplı değil. Hatta restoranlardaki 33lük ve 50lik fiyatları aynı gibi. Bazen küçük bira ellilikten daha pahalı. Bu sorunun tartışıldığı bir forumda okuduğuma göre küçük biranın üretim maliyeti daha yüksek olduğu için böyleymiş. Zaten şişeyi iade etmenizin beklenmemesi de fiyatı otomatik olarak artırıyor.

Karadağ’da marketçiler şişeleri elimizden alarak satışı direk reddettiler (daha pahalıya alma seçeneği de sunmadı yani), ama Sırbistan’da şişeni ve fişini ertesi gün getirme sözü vermen durumunda satış yapılabiliyordu 🙂 Okuduğum forumda da o mahallenin sakiniyseniz marketin size güvenip elliliği de şişe parası kesmeden sattığını okudum. Bizde ne zaman nerede kaybolmuştu acaba bu depozito olayı? 

En ucuz bira ise kola misali iki litrelik plastik şişelerde satılan biralar tabii. İçersen…

Categories: Ülkeler, Ekonomi, Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , | 2 Yorum

Bollos

‘Boyoz’ sözcüğünün İspanyolcadan geldiğini öğrendim. Aslında zaten boyoz da İspanyollardan geliyormuş. (Bakınız: 1492 & Sefaradlar)

Sözcüğün orijinali olan ‘bollos’ İspanyolcada ‘çörekler’ demektir.

Categories: Dil, Kültür, Seyahat, Tarih, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , | Yorum bırakın

Tam Pırasa

Pırasa alırken uçlarını kestirmememiz gerektiğini öğrendim. Evin içindeki yoğun soğansı kokuyu o yaparmış. Köylü kardeş dedi ki, “yemek yapacağın zaman kes, evin kokmaz.” Pırasamızın sapını pişireceğimiz zaman keselim, evimiz kokmasın. Çok yaşa köylü kardeş, çok yaşa pırasa sapı uçları.

Categories: Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , | Yorum bırakın

Turşumuzu Kurmuşlar

İstanbul’da Soydan Turşucusu olduğunu hem de pek meşhur olduğunu öğrendim. Evlenmemize karşı olan annemle “turşumuzu mu kuracaksın” diye dalga geçerdim yıllardır, kadının bir bildiği varmış meğer.

Categories: Mekan, Yiyecek | Etiketler: , , | Yorum bırakın

Rusya’da Yasak

Rusya’da kapalı mekanda mangal yakmanın yasak olduğunu öğrendim. Bunu, yıllarca Rusya’da çalışmış, şu an ise Antalya’da ocakbaşı mekan işleten ve sıra sıra kebapları bir o tarafa bir bu tarafa çevirmenin sonsuz keyfini yaşayan Pozantılı bir beyden öğrendim. Mekan kapılarının da dışarı doğru açılması zorunluymuş.

Categories: Ülkeler, Kültür, Mekan, Sağlık, Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , | Yorum bırakın

Şarapçı

Gérard Depardieu’nun sadece başarılı bir aktör değil aynı zamanda başarılı bir şarap üreticisi olduğunu öğrendim. Sadece üretmekle kalmıyor her gün şişelerce şarap içiyormuş. Sadece şarap değil bira, pastis, votka ve viski de gün boyu tükettiği içeceklerdenmiş. Üretken olduğu kadar sağlam da tüketiyor demek.

Kaynak: The Daily Mail (17.09.2014)

Categories: Sağlık, Sinema, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , | 2 Yorum

Pastis

Fransızların ‘pastis’ adında ulusal bir içecekleri olduğunu öğrendim. Bizim rakımız gibi o da anasondan yapılıyormuş ama suyla karıştırınca sarımtırak bir renk alıyormuş. Alkol oranı %40-45 civarı imiş. Fransa genelinde bolca tüketilse de, özellikle Marsilya (Marseille) gibi Akdeniz’e bakan kıyılarıyla ilişkilendirilirmiş. Öğrenme aşkına Fransa’ya gitmek lazım şimdi.

Categories: Kültür, Seyahat, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , | 1 Yorum

Salep

Salebin orkideden yapıldığını öğrendim. Fakat maalesef, yumrusundan salep üretmek üzere her yıl milyonlarcası toplanan orkide türlerinin bazılarının artık bulunamadığını, bazılarınınsa neslinin tükenme tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu da öğrendim. Bir kısmı endemik olmasına rağmen orkidelerimizi de koruyamıyormuşuz yani. Yok olma tehlikesinin nedenleri arasında sadece dondurma ve içecek yapımı değil, turizm istilası ve plansız ağaçlandırma da varmış. Uzmanları, salep üretim ve tüketiminin ciddi şekilde denetlenmesi gerekliliğine dair feryatlarını duyurmaya çalışıyorlar. Avrupa’da orkide çiçeği koparmanın bile yasak olduğunu, bizde ise bilinçsizce toplanan yumruların bitkinin geleceğini yok ettiğini söylüyorlar. Konuyu araştırırken, dondurma tarifi veren bir blog yazarının tekrar tekrar yaptığı “mutlaka saf salep kullanın” uyarılarını ve altına yazılan yorumlardan birinde “Almanya’da salep bulamıyorum” serzenişini görünce durumu daha iyi anladım. Saf salep çok pahalıya satılıyormuş, en azından bunu duyduğuma sevindim (bir de salep bitkisi toplayan kişilere çok yüksek para cezası kesildiği haberine). Çünkü biz kış günlerinin içimizi ısıtan sevgilisi salebi de seviyoruz, yazın vazgeçilmezi dondurmayı da, ama tabii orkideleri de…

Kaynak: Bloomberg HT, 24 Aralık 2013 (Prof. Dr. Ekrem Sezik)
Detaylı Bilgi: agaclar.net, 13 Ocak 2015 (Fatih Çiçek)

Categories: Doğa, Ekonomi, Yiyecek | Etiketler: , , , , , , , , , , | Yorum bırakın

WordPress.com'da ücretsiz bir web sitesi ya da blog oluşturun.

%d blogcu bunu beğendi: